PDA

Bekijk Volledige Versie : Featherdusters



Harrie van der Linden
14-08-2006, 14:22
Voor wie geen idee heeft wat featherdusters zijn: featherdusters zijn grasparkieten met abnormaal lange veren over het gehele lichaam waarbij een kopbevedering van 5 cm of langer geen uitzondering is. Gewoonlijk hebben ze ook meer vleugel- en staartpennen dan normaal bevederde grasparkieten. Behalve dat lijden ze aan bewegings- en coördinatiestoornissen en worden zelden ouder dan 10 maanden.

Voor een goed waarnemer is de jonge featherduster al op jonge leeftijd in het nest te herkennen. Het meest opvallend is de vertraagde veerontwikkeling in het begin. Terwijl hun even oude of zelfs jongere nestgenoten al in de veren komen, steken de veren van de featherduster nog in de schacht. Op een leeftijd van ongeveer drie weken komt hierin verandering. Aanvankelijk lijkt het dan nog alsof zich een soort supervogel ontwikkelt, maar na enkele dagen bemerkt men dat de veergroei alle proporties te buiten gaat. Behalve dat verloopt de algemene ontwikkeling van deze dieren veel trager en ze komen steevast, ook als ze niet de nestjongste zijn, als laatste uit het blok.

Naar algemeen wordt aangenomen is een gemuteerd gen met recessieve kenmerkvorming verantwoordelijk voor het ontstaan van het verschijnsel featherduster. Het wetmatig voorkomen van dit fenomeen in bepaalde foklijnen en het onmiddellijk uitblijven van featherdusters als het betreffende fokkoppel wordt omgepaard, ondersteunen deze hypothese.

De vraag, hoe met dit kwaad in de dagelijkse fokpraktijk om te gaan, is niet eenvoudig te beantwoorden. Soms is de afstamming bekend en beperkt tot één ouderpaar. In zo'n geval kan men de dieren voor verdere fokdoeleinden uitsluiten.

Het vervolgen van een ziekelijke afwijking met recessieve kenmerkvorming door verschillende generaties heen is veel moeilijker, daar slechts homozygote (fd/fd) individuen het kenmerk vertonen en heterozygoten (fd+/fd) hun aanleg in zich verborgen dragen en doorgeven. Het bezit van een absoluut waterdichte fokadministratie waarin voor elke vogel uit het bestand de afstamming overzichtelijk is vastgelegd, is daarbij een must. Maar wat te doen als de lijn waaruit de featherduster is voortgekomen via de fokadministratie blootgelegd kan worden? Alle vogels uit de lijn zijn verdacht. Tussen erfelijk gezonden (fd+/fd+) en vogels van in dit opzicht gemengd erfelijke aanleg (fd+/fd) is immers geen verschil. De hele lijn desondanks volledig elimineren, zoals sommigen bepleiten? Nog afgezien van het feit, dat slechts weinig fokkers voor zo'n radicale aanpak zullen kiezen - terecht overigens - biedt het ook geen definitieve oplossing, want met de eerstvolgende nieuwe aankoop kan men de ongewenste erfelijke aanleg weer in huis halen.

Zelf denk ik dat we als grasparkietfokker met het verschijnsel featherduster moeten leren leven. Bij ons streven naar steeds mooiere en forsere grasparkieten hebben we de natuurlijke selectie grotendeels uitgeschakeld. We creëren vogels die in de vrije wildbaan nog geen week zouden overleven. Daar waar het in onze kraam te pas komt, zijn we nooit beschroomd geweest ook biologisch negatieve afwijkingen te aanvaarden. Geeft ons dat nu ook het recht om over het leven van de dieren waarvan de erfelijke aanleg ons niet past, te beschikken?
Ik denk, dat we die vraag met nee moeten beantwoorden.
Harrie